أحمد بن محمد مسكويه الرازي ( مترجم : ابو القاسم امامى و على نقى منزوى )

394

تجارب الأمم ( فارسى )

چون راضى به خليفگى نشست ، نامه‌هائى از ابو جعفر كرخى [ 1 ] و ابو يوسف [ 2 ] دبير بانو [ مادر مقتدر ] برسيد كه از چنگ محمد بن رايق در اهواز به بخشهاى « دور راسبى » گريخته‌اند . پسران بريدى نيز در نهرهاى اهواز پنهان شده ، از شهرى به شهرى مىگريختند . گزارش بر كنارى قاهر از خليفگى و نشستن راضى بر جاى وى و نامزد شدن ابن رايق براى پرده‌دارى [ 3 ] درباسيان به ابن رايق رسيد . پس با شتاب به واسط بازگشت * . و به بصره نرفت . [ ابو جعفر ] كرخى به بصره بازگشت و از آنجا به « غيله » اهواز آمده به كارگزارى پرداخت ، تا هنگامى كه ابن مقله آنجا را به پسران بريدى سپرد . گزارش آغاز كار ابو الحسن على بن بويه ديلمى : پيش از اين گفتيم [ 4 ] كه ابو الحسن على بن بويه در بخشهاى طبرستان به مرداويج پيوست . پس او را به سردارى گمارده و مردانى به دو سپرد ، و هنگامى كه او را به نزد برادرش وشمگير به رى فرستاد ، كارگزار « كرج » از پرداخت ماليات كوتاهى كرد و على بن بويه براى گوشمال او با كمتر از يكصد تن ياران به كرج فرستاده شد . او در آنجا بماند و ديلمى بسيار به گرد او آمده ، پيرامن سيصد تن شدند . مرداويج كه نگران شده بود در نامه‌اى از او خواست كه باز گردد ، او دست به دست داده ، به چون و چرا پرداخته ، بيش از پانصد هزار هزار [ ؟ ] در اندك زمان ماليات كرج را برداشت كرد ، مرداويج نگران شده او را تهديد كرد و با هميارى برادرش وشمگير در صدد دستگيرى او بر آمد و او نيز بترسيد . على بن بويه هنگام بيرون آمدن از رى پرده‌دار خود احمد [ طبرى ] پدر ابو -

--> [ ( 1 - ) ] M : جانشين بريديان در اهواز ( خ 5 : 425 - 426 ) . [ ( 2 - ) ] M : ن . ك : ( خ 5 : 244 ) . [ ( 3 - ) ] ابن مقله او را نامزد كرد ولى محمد بن ياقوت با پرداخت پولهائى ، پرده‌دارى را براى خود گرفت . ن . ك : پانوشت ( خ 5 : 457 ) . [ ( 4 - ) ] ن . ك . خ 5 : 433 به بعد .